Zdecydowane działania polonizacyjne pozostałych po II wojnie światowej na terenie kraju przedstawicieli mniejszości narodowych prowadziła administracja państwowa PRL.
thumb|upright=1.2|Porównanie zasięgu państwa polskiego od 1000 r. do 1946 r.
Demografia Społeczeństwo I Rzeczypospolitej składało się przede wszystkim z Polaków, Litwinów i Rusinów. W 1618 r. przedstawicieli tych narodowości było w przybliżeniu kolejno 4,5 mln, 0,75 mln i 5 mln na łączną liczbę 11 mln mieszkańców państwaNa podstawie mapy przedstawiającej populację Polski na tle Europy w 1618 r.. Istotne mniejszości stanowili m.in. Łotysze, Niemcy i Żydzi. Polacy, ze względu na przyłączenie znacznych obszarów Rusi, nie stanowili większości.
Rzeczywista przynależność etniczna miała jednak drugorzędne znaczenie. Wśród wyższych warstw społeczeństwa Litwy i Rusi następował szybki proces polonizacji, wyrażający się przede wszystkim w rozpowszechnieniu języka i kultury polskiej, a także religii katolickiej. Liczba osób, które ze względu na używany język i przyjętą kulturę można by określić jako Polaków, wzrastała stopniowo z około 40% społeczeństwa w 1650 r. do 50% w 1791 r. Polonizacja wynikała z wyższego rozwoju kulturalnego, gospodarczego i administracyjnego Korony.