Mecenat – przede wszystkim dworu oraz naśladujących króla magnatów, dostojników kościelnych i bogatych mieszczan, a także rozkwit państwa – to czynniki, które sprzyjały rozwojowi nowych prądów nauki i sztuki.
W architekturze polskiej proces rozwoju renesansu zwykło się dzielić na trzy okresy: okres I – 1500-1550, nazywany także włoskim; powstające obiekty są zazwyczaj dziełem włoskich artystów pochodzących przede wszystkim z Florencji; okres II – 1550-1600, czas upowszechnienia stylu, początki manieryzmu i uleganie wpływom niderlandzkim; okres III – 1600–1650, manieryzm, pojawienie się elementów wczesnego baroku.
Okres I W 1499 r. spłonęła część zamku na Wawelu. Aleksander Jagiellończyk w 1504 powierzył odbudowę zamku Eberhardowi Rosembergerowi. Najwcześniej (w latach 1502–1507) zostało odbudowane skrzydło zachodnie. Po koronacji Zygmunta Starego pracami kierował Franciszek Florentczyk, włoski rzeźbiarz i architekt, który już w latach 1502–1505 zaprojektował przyścienną, arkadową niszę nagrobną Jana I Olbrachta w katedrze wawelskiej, w której zastosował łuk triumfalny zamiast popularnego w gotyku baldachimu. Po śmierci Florentczyka (1516) budową zamku kierowali: Bartolomeo Berrecci i Benedykt z Sandomierza. Około 1516 r. ukończono budowę skrzydła północnego, a w 1536 r. wewnętrznego dziedzińca.