W dniu 10 października 2003 roku pozostający w służbie czynnej adm. floty Ryszard Łukasik objął funkcję członka Rady Bezpieczeństwa Narodowego i piastował ją do końca kadencji, która upłynęła 22 grudnia 2005 roku. Pod koniec 2004 roku został jednocześnie zastępcą szefa Biura Bezpieczeństwa Narodowego. Po zaprzysiężeniu Lecha Kaczyńskiego na Urząd Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej jako jedyny z kierownictwa Biura Bezpieczeństwa Narodowego pozostał na stanowisku, do 13 stycznia 2006 roku pełniąc obowiązki szefa Biura Bezpieczeństwa Narodowego. Zawodową służbę wojskową zakończył w połowie 2006 roku i przeszedł w stan spoczynku.

18 grudnia 2008 roku został zatrudniony na stanowisku profesora wizytującego na Wydziale Dowodzenia i Operacji Morskich Akademii Marynarki Wojennej im. Bohaterów Westerplatte w Gdyni. 20 grudnia 2011 roku prezydent Bronisław Komorowski powołał go na członka Zespołu Doradczo-Konsultacyjnego przy Komisji Strategicznego Przeglądu Bezpieczeństwa Narodowego.

W okresie pełnienia funkcji ministra obrony narodowej przez Antoniego Macierewicza odszedł ze stanowiska profesora wizytującego w AMW.

Miał żonę Ewę oraz dwójkę dzieci – Magdalenę i Radosława. Miał dwóch braci – Mieczysława i Kazimierza, oraz siostrę Halinę.