thumb|„Mechaniczny Turek” – przód thumb|„Mechaniczny Turek” – tył thumb|Ręka „Mechanicznego Turka” thumb|Replika „Mechanicznego Turka” Mechaniczny Turek (Turek grający w szachy) – osiemnastowieczna mistyfikacja, której autorem był Wolfgang von Kempelen, zaprezentowana po raz pierwszy w 1769. Rzekomo miała być to genialna maszyna, rozgrywająca po mistrzowsku partię szachów. W rzeczywistości był to utalentowany szachista ukryty wewnątrz maszyny i sterujący jej ruchamiBill Price: Historia szachów w 50 ruchach. Warszawa: Oficyna Wydawnicza Alma-Press 2021, s. 86 nn..
Historia U szczytu swojej popularności Mechaniczny Turek rozgrywał pojedynki szachowe z takimi postaciami jak Benjamin Franklin, Charles Babbage czy Napoleon Bonaparte. Wynalazca i jego następcy używający Mechanicznego Turka współpracowali z kilkunastoma światowej klasy szachistami – między innymi Allgaierem, Deschapellesem, .
Zasady jego działania oficjalnie po raz pierwszy zostały wyjawione szerszemu gronu opinii publicznej w 1834 przez jedno z francuskich czasopism, a później w USA przez Edgara Allana Poe. Kiedy nastąpił kres popularności Turka, maszyna została sprzedana. Nabywcą był doktor John Kearsley Mitchell, który w późniejszym czasie przekazał urządzenie muzeum w Filadelfii.