Warstwą graniczną nazywa się przypowierzchniową, uporządkowaną, jedno- do kilkudziesięciocząsteczkową warstwę cieczy lub/i stałych produktów reakcji tribochemicznych znajdującą się w zasięgu pola oddziaływań sił powierzchni ciała stałego. Ich oddziaływanie powoduje orientację cząsteczek w warstwie granicznej, co zwiększa ich przestrzenne uporządkowanie i upakowanie w jej objętości. To z kolei zwiększa lepkość i gęstość cieczy w strefie przypowierzchniowej. Wysoki stopień uporządkowania, zwiększany dodatkowo wysokimi ciśnieniami występującymi w styku tarciowym, powoduje również zwiększenie oddziaływań międzycząsteczkowych; powstaje warstwa ciała kwazikrystalicznego. Oddalając się od powierzchni warstwy wierzchniej w głąb środka smarowego, oddziaływania powierzchni słabną, struktura warstwy granicznej staje się coraz mniej uporządkowana, a jej cząsteczki są coraz bardziej ruchliwe. Trwałość adsorpcyjnej warstwy zależy od siły jej wiązania z powierzchnią tarcia mierzonej ciepłem adsorpcji, ilością, stopniem upakowania i uporządkowania adsorbatu.