Życiorys Droga do tronu Iwan Aleksander był synem siostry cara bułgarskiego Michała III Szyszmana, Keracy Petricy i despoty Stracimira. W 1305 roku po pokonaniu swego stryja Eltimira, car Teodor Swetosław przekazał ziemię kryńską, dotychczasowe władztwo Eltimira wiernemu sobie bojarowi Stracimirowi obdarzając go godnością despoty. Po śmierci ojca Iwan Aleksander przejął władzę nad ziemią kryńską i Łoweczem oraz tytuł despoty.

W 1330 roku próbując przeciwstawić się dalszej ekspansji serbskiej w Macedonii car Michał III Szyszman, w przymierzu z cesarzem bizantyńskim Andronikiem III Paleologiem najechał Serbię. Wkrótce po rozpoczęciu działań wojennych zginął 28 lipca w bitwie pod Welbużdem. Zwycięski król serbski, brat pierwszej żony cara, Anny Nedy, Stefan Deczański zawarł po bitwie pokój z Bułgarami. Do Serbii przyłączono Nisz, a Bułgarzy na mocy układu oddali tron carski Annie Nedzie i jej starszemu synowi Iwanowi Stefanowi. Jeszcze tego samego roku na osłabioną Bułgarię najechał jej dotychczasowy sojusznik Andronik III Paleolog, ujmując się za wygnaną siostrą, wdową po Michale III Szyszmanie, Teodorą. Grecy zdobyli północno-wschodnią Trację z Anchialos, Messembrią, Ajtos, Ktenią, Rosokastro i Diampolem. Regentka Anna i car Iwan Stefan byli bezsilni.