Front-end i back-end – początkowe oraz końcowe stadium procesu. Front-end jest odpowiedzialny za pobieranie danych od użytkownika oraz przekazanie ich do back-endu. Następnie back-end na podstawie tych danych wykonuje określone zadanie. Opcjonalnie front-end może pokazać użytkownikowi wyniki otrzymane od back-endu. Często stosowanym tłumaczeniem jest „fasada” i „wnętrze”.

Oprogramowanie Terminy front-end i back-end są najczęściej stosowane w tej dziedzinie i zazwyczaj odnoszą się do nakładek zapewniających graficzny lub tekstowy interfejs (front-end) dla aplikacji konsolowych (back-end). Model takiego właśnie rozdzielania aplikacji jest szczególnie popularny pośród oprogramowania dla systemu GNU/Linux jak na przykład: www – w przypadku stron www front-endem określa się technologie uruchamiane w przeglądarce takie jak: CSS, JavaScript, HTML, SVG (wyświetlany na stronie) natomiast back-endem określa się skrypty uruchamiane po stronie serwera takie jak CGI (dowolny język), PHP, Ruby on Rails czy Node.js, menadżery pakietów – dla dystrybucji Debian menadżer pakietów APT posiada front-end tekstowy: Aptitude i graficzny Synaptic, odtwarzacze multimediów – takie jak Kaffeine lub Totem są graficznymi front-endami dla silników multimedialnych: Xine, MPlayer i GStreamer, Vim – jest zaawansowanym konsolowym edytorem tekstu, który