W grudniu 1883 roku uruchomiono w mieście pierwsze połączenie telefoniczne. Od września 1885 roku przeprowadzona została reforma adresowa wprowadzająca nową numerację posesji dla każdej ulicy i dzieląca zabudowę ulic na strony z numerami parzystymi i z numerami nieparzystymi. W październiku 1886 roku otwarto pierwsze rosyjskojęzyczne gimnazja państwowe męskie i żeńskie (z nich wywodzą się obecne III Liceum Ogólnokształcące im. Tadeusza Kościuszki i IV Liceum Ogólnokształcące im. Emilii Sczanieckiej), a w 1906 roku – męskie Gimnazjum Polskie Towarzystwa „Uczelnia” (obecnie I Liceum Ogólnokształcące im. Mikołaja Kopernika). 6 stycznia 1884 roku ukazał się pierwszy numer „Dziennika Łódzkiego” – pierwszej polskiej gazety w Łodzi wydawanej całkowicie w języku polskim.
W ostatnim trzydziestoleciu XIX w. i pierwszych latach XX w. szybko rozwijał się przemysł – powstały m.in. fabryki: wyrobów wełnianych Schwartz, Birnbaum et Co. przy ul. Tylnej 2/6 (1884), fabryka wyrobów z wełny czesankowej Paula Desurmonta przy ul. Wólczańskiej 219/221 i przędzalnia bawełny Henryka Grohmana przy ul. Emilii – ob. ul. ks. bpa Tymienieckiego 22/24 (1889), przędzalnia bawełny i tkalnia Józefa Gampego i Juliusza Albrechta przy późniejszej ul. Pańskiej 127/129 – ob. al. Politechniki 3b (1894), tkalnia Henryka Grohmana przy ul.