Klasyczna klasyfikacja rodzajów dyskryminacji cenowej Teoretycznie, na rynku, gdzie podmioty posiadają ten sam, pełny dostęp do informacji, na rynku o doskonałej substytucji i braku kosztów transakcji czy zakazu wtórnej wymiany (lub odsprzedaży) w celu uniknięcia arbitrażu, dyskryminacja cenowa może być jedynie cechą rynków monopolistycznych i oligopolistycznych, na których można korzystać z władzy rynkowej. W przeciwnym razie, w momencie gdy sprzedający próbuje sprzedać ten sam towar po różnych cenach, sprzedający po niższej cenie może zastosować arbitraż, sprzedając konsumentowi towar kupujący po wyższej cenie, ale z niewielkim rabatem. Jednakże heterogeniczność produktów, tarcia na rynku lub wysokie koszty stałe (które sprawiają, że ustalanie cen po kosztach krańcowych jest niemożliwe do utrzymania w dłuższej perspektywie) mogą w pewnym stopniu prowadzić do zróżnicowania cen dla różnych konsumentów, nawet na całkowicie konkurencyjnych rynkach detalicznych lub przemysłowych.
Wpływ dyskryminacji cenowej na efektywność społeczną jest niejasny. Wydajność można zwiększyć, gdy dyskryminacja cenowa jest bardzo skuteczna.