Późniejsze pięć lat życia spędził wraz z rodziną w Europie, poznając różne kraje (był w Anglii, Szwajcarii, Niemczech, Włoszech) i m.in. pełniąc obowiązki konsula w Lyonie. W 1826 przeniósł się do Paryża, a do Ameryki powrócił w 1833, gdzie zamieszkał w rodzinnej posiadłości. W 1830 spotkał się w Rzymie z Adamem Mickiewiczem. W 1831 założył w Paryżu Komitet Amerykańsko-Polski kierujący pomocą dla powstania listopadowegoPoryw ducha, „Przyjmijmy ich z otwartymi ramionami…” 1608–1918. Oprócz powieści pisał eseje polityczne i książki historyczne.

Po powrocie do ojczyzny opublikował krytyczny List do moich rodaków (1833), a w następnym roku ponownie osiadł w rodzinnym domu Otsego Hall. W późniejszym czasie przeniósł się jednak do Coopertown, gdzie spędził ostatnie lata życia i gdzie zmarł tuż przed ukończeniem 62 lat.

Twórczość thumb|left|Portret Coopera (ryc. J.C. Buttre’a) z autografem thumb|240px|Pomnik pisarza w rodzinnym Cooperstown Karierę literacką rozpoczął późno, jako 30-letni, debiutując anonimowo w 1820 roku powieścią Ostrożność.