James Bruce (ur. 20 lipca 1811, zm. 20 listopada 1863 w Dharamsala) – brytyjski arystokrata, polityk, dyplomata i administrator, m.in. gubernator generalny Brytyjskiej Kanady. Ponieważ jego posiadłości były silnie obciążone długiem jego ojca, większość życia spędził za granicą.
Życiorys Wczesne lata życia Był synem Thomasa Bruce’a, 7. hrabiego Elgin (znanego za sprawą rabunkowego wywozu z Grecji tzw. marmurów Elgina z ateńskiego Partenonu), i Elizabeth Oswald, córki J.T. Oswalda. Wykształcenie odebrał w Eton College oraz w Christ Church na Uniwersytecie Oksfordzkim. W latach 1841–1842 był deputowanym do Izby Gmin jako reprezentant okręgu Southampton z ramienia stronnictwa wigów. Po śmierci ojca w 1841 r. odziedziczył tytuł 8. hrabiego Elgin i zasiadł w Izbie Lordów. W latach 1847–1849 był kanclerzem King’s College. W latach 1859–1862 był rektorem Uniwersytetu Glasgow.
Gubernator generalny Kanady W latach 1842–1846 Elgin służył jako gubernator Jamajki. W 1847 r. mianowany został gubernatorem generalnym Prowincji Kanady. Jako gubernator prowadził politykę przeciwną do swych dwóch poprzedników, a zgodną z linią nakreśloną przez lorda Durhama, dwunastego gubernatora, a zarazem jego teścia. Elgin poparł reformatorów.