Eufrozyna, wdowa po Kazimierzu księciu kujawskim, wieś tę, otrzymaną w spadku po Mszczugu (Mstiugius), księciu pomorskim, nadaje w roku 1292 kościołowi gnieźnieńskiemu (zapis ten dotyczy Ujmy Małej). Janisław, arcybiskup gnieźnieński przeznacza dziesięciny z Ujmy na uposażenie kancelarii gnieźnieńskiej. W dokumencie z roku 1354 wymieniono binum Uyma, widocznym więc, że i Wielka Ujma przeszła w posiadanie arcybiskupów (Kodeks Dyplomatyczny Wielkopolski s.620, 688, 1116, 1354). W tejże wsi In Ugyma villa nostra datuje Jakub, arcybiskup gnieźnieński, akt wydany 2 kwietnia 1320 (Kodeks dyplomatyczny polski, t. II, s.217).
W roku 1557 wieś Huima major, w parafii Świniarzewo, własność arcybiskupa gnieźnieńskiego, płaciła od 28 łanów, 3 czynszowników, 6 komorników, 3 rzemieślników, zaś Huyma minor, w parafii Kościelna Wieś, od 12 łanów 1 komornika, 1 rzemieślnika (Pawiński Kodeks Wielkopolski, t.II, 6, 13).(opisu dostarczył Bronisław Chlebowski SgKP tom XII. s.768)
Współczesność 1908 – budowa kolei wąskotorowej z Dobrego do Nieszawy, z placem rozładunkowym w Ujmie Dużej 1958 – powstanie Kółka Rolniczego w Ujmie Dużej około 1966 – elektryfikacja wsi 1996 – budowa gazociągu 2002 – zamknięcie kolei wąskotorowej 2012 – modernizacja drogi wojewódzkiej nr 252 (Inowrocław - Brześć Kujawski)
Zobacz też Ujma Mała
Przypisy
Kategoria:Zakrzewo (gmina w województwie kujawsko-pomorskim)