Wreszcie istnieli studenci wywodzący się z wyższych warstw społecznych, przede wszystkim patrycjatu, którzy nie zdobywali pełnego wykształcenia uniwersyteckiego, od razu przystępując do nauki przedmiotów zawodowych, przede wszystkim związanych z prawem.
W średniowiecznych uniwersytetach włoskich rektor był wybierany przez studentów, zaś profesorowie byli traktowani jako osoby wynajęte przez studentów i byli przez nich bezpośrednio opłacani. W innych krajach uniwersytety były bardziej zależne od biskupów, a ich środki utrzymania w większym stopniu pochodziły z beneficjów. Studenci byli na różnych uniwersytetach grupowani wedle dwóch różnych zasad. Pierwsza, wywodząca się z Uniwersytetu w Bolonii, przypisywała studentów do grup na podstawie ich pochodzenia z różnych krajów i regionów (nationes). Odmiennie postępowano w Paryżu, gdzie dzielono studentów wedle przedmiotów, których uczyli się i które nauczali (facultates) – choć i tam istniała instytucja „natio”, o mniejszym znaczeniu.