Opera komiczna przedstawiała bohaterów wywodzących się z różnych warstw społecznych i wprowadzała realistyczną obserwację życia codziennego.
Twórczość Wolfganga Amadeusa Mozarta stanowiła syntezę głównych gatunków i tendencji operowych drugiej połowy XVIII wieku. Współpracując z Lorenzem da Ponte, stworzył dzieła łączące komizm, dramat i pogłębioną charakterystykę psychologiczną postaci. Wesele Figara, Don Giovanni i Così fan tutte rozwinęły konwencję opery buffa, łącząc elementy komiczne z dramatycznymi i pogłębioną charakterystyką postaci. Mozart rozwijał także singspiel – niemiecką odmianę opery z dialogami mówionymi. Czarodziejski flet połączył elementy baśniowe, symboliczne i komiczne z muzyką o wielkim bogactwie stylistycznym. W twórczości Mozarta orkiestra uzyskała nową rangę dramaturgiczną, a muzyka zaczęła pełnić funkcję subtelnej charakterystyki emocjonalnej bohaterów. Jego opery stworzyły podstawy nowoczesnej dramaturgii muzycznej.