Biegun szmaragdowy (Ophonus azureus) – gatunek chrząszcza z rodziny biegaczowatych i podrodziny dzierowatych. Zamieszkuje palearktyczną Eurazję od Półwyspu Iberyjskiego po zachodnie Chiny, a także Maghreb.
Taksonomia Gatunek ten opisany został po raz pierwszy w 1775 roku przez Johana Christiana Fabriciusa pod nazwą Carabus azureus.
Morfologia thumb|left|Imago, widok z boku thumb|left|Imago, widok od spodu Chrząszcz o ciele długości od 5,9 do 9 mm. Wierzch ciała, a zwłaszcza przedplecze i pokrywy mają silny połysk metaliczny barwy niebieskiej, niebieskozielonej, zielonej, a rzadziej miedzianej lub fioletowej, aczkolwiek spotykane są także osobniki o wierzchu ciała lśniąco czarnym. Spód ciała jest brązowoczarny.
Powierzchnię głowy rzeźbi punktowanie, a na skroniach wyrastają sterczące szczecinki. Czoło ma tylko wykształcone przednie dołki, pozbawione jest wgłębionych linii. Czułki są żółtobrązowe i mają człon pierwszy nie odbiegający barwą od następnych.