Ustawa przewidywała jednak pewne odstępstwa od zasady zachowania podstawowej normy obszarowejRobert Jastrzębski,  Reforma rolna po drugiej wojnie światowej. Ustawodawstwo państwa polskiego. Czasopismo Prawno-Historyczne, 2018 nr70 (1), s.111–151.. Obniżenie tej normy było dopuszczalne w przypadku zbycia części gospodarstwa, nabycia gruntów w drodze zasiedzenia, a także przy zniesieniu współwłasności. Zachowanie pełnej normy 8 ha było natomiast obligatoryjne w razie podziału gospodarstwa w wyniku działu spadku, z wyjątkiem sytuacji, gdy powierzchnia dzielonego gospodarstwa nie przekraczała 0,5 ha użytków rolnychBogdan Klepacki, Produkcyjne i ekonomiczne przystosowania gospodarstw prywatnych do zmian warunków gospodarowanie, Wydawnictwo SGGW, Warszawa 1997, s. 12-19..

Ponadto podział gospodarstwa rolnego poniżej podstawowej normy obszarowej był możliwy wówczas, gdy nabywca części gruntów był już właścicielem gospodarstwa rolnego spełniającego minimalną normę obszarową.