26 lipca 1941 roku MacArthur został ponownie powołany do czynnej służby w Armii USA i otrzymał stopień generała porucznika. W sierpniu MacArthur powołał do służby po jednym pułku dla każdej z dziesięciu dywizji rezerwowych i wcielił je do Sił Zbrojnych USA. 27 listopada otrzymał zawiadomienie: „Japońskie przyszłe działania są nieprzewidywalne, ale wrogie działania są możliwe w każdej chwili. Jeśli działań wojennych nie da się, powtarzam, nie da się uniknąć, Stany Zjednoczone pragną, aby Japonia zrobiła pierwszy krok”. 18 grudnia, dziesięć dni po rozpoczęciu działań wojennych na Pacyfiku, MacArthur wcielił pozostałych rezerwistów. Filipińska armia składała się ze 120 000 ludzi, z czego 76 750 znajdowało się na Luzonie. 24 grudnia, gdy japońska 14 Armia Obszarowa gen. Masaharu Hommy posuwała się naprzód, a North Luzon Force gen. Jonathana Wainwrighta wycofywały się, MacArthur wydał rozkaz swojej kwaterze głównej Far East Air Force, aby skierowała się na południe w kierunku półwyspu Bataan. To skłoniło gen. Lewisa Breretona do porzucenia Clark Field, Nichols Field, Fort William McKinley i Nielson Field na rzecz żwirowych lotnisk w Pilar, na Bataanie, w Cabcaben i Mariveles. Pod koniec roku na półwyspie stacjonowało 15 000 Amerykanów, 65 000 Filipińczyków, przebywało tam też 26 000 cywilnych uchodźców.