Jest to proces każdego prywatnie się kształcącego, ale nie można w ten sposób rządzić. Pewnym jest, żeː
Skoro się zajmiemy kwestią włościańską – zajmą się nią. Skoro wielki obywatel, wezwany do Petersburga, wyjaśni czym jest charakter patrioty – zastanowią się nad tym. Skoro zamkną obywatelską instytucję, a lud przeciw temu wystąpi – nauczą się pojmować, że lud jest coś. Skoro zaczną strzelać do bezbronnych, a ci się modlić będą – wtedy odgadną że człowiek jest rzecz święta. Kiedy porywać zaczną ludzi po domach, a ludzie szlachetni staną w ich obronie – wtedy nauczą się szanować obywatela.
W ten sposób w dwa lata rzezi książę dopełni swego kształcenia. Europa uzna nas za burzycieli, bo alfabet wiedzy stanu musimy pisać krwią. Jak więc uwierzyć, że cesarz jako człowiek i historyk tak przeciw-historycznie postąpił.
Uwagi
Przypisy . .
Bibliografia
Kategoria:Pisma polityczne Cypriana Kamila Norwida