Na przełomie er stanowiska te zastąpione zostały przez rozwijającą się kulturę przeworską, której rozmieszczenie wokół Środy określane jest jako „średzki zespół osadniczy”. W Chłapowie odkryto cmentarzyska kultur: wschodniopomorskie i grobów podkloszowych, datowane na starszy okres lateński (400–250 p.n.e.), a jedno ze stanowisk zlokalizowano także w Środzie.

Zagęszczenie sieci osadniczej oraz dogodność szlaku komunikacyjnego wzdłuż Maskawy sprawiły, że tędy właśnie wiodła jedna z nitek szlaku bursztynowego, czego pośrednim dowodem mogą być paciorki egipskie znajdowane min w Dębiczu, Nadziejewie i Środzie. Z okresu wpływów rzymskich znanych jest kilka skarbów monet m.in. ze Środy (1897 r.)Giecka Biblioteka Internetowa .

Pierwsi Piastowie: zręby państwowości i Środa Dominującym ośrodkiem administracyjnym, we wczesnym średniowieczu na terenie mikroregionu średzkiego był Giecz, także: ; gród pełniący w czasach plemiennych rolę czoła opola. Badania dendrochronologiczne wału grodu w Gieczu potwierdziły tezą o jego plemiennym pochodzeniu, a więc z czasów, gdy zręby państwa Piastów nie były jeszcze kształtowaneGiecka Biblioteka Internetowa .