Z dniem 1 stycznia 1940 Nowy Bytom formalnie uzyskał ustrój miejski na mocy ustawy Sejmu Śląskiego z 10 lipca 1939, ale z powodu wybuchu wojny nie wprowadzono tego w życie. Do wykonania ustawy, czyli utworzenia miasta doszło dopiero w lutym 1947, z mocą wsteczną od 1 stycznia 1947. 1 kwietnia 1951 Bykowinę włączono do Nowego Bytomia. W 1951 do Nowego Bytomia włączono miasto WirekDz.U. 1951 nr 18 poz. 147, a w 1954 Starą KuźnięUchwała Nr 12/54 Wojewódzkiej Rady Narodowej w Stalinogrodzie z dnia 5 października 1954 r. w sprawie zmiany granic miast Nowy Bytom, Stalinogród, Zawiercie oraz zmiany granic niektórych powiatów w województwie stalinogrodzkim (Dziennik Urzędowy Wojewódzkiej Rady Narodowej w Stalinogrodzie z dnia 1 grudnia 1954 r., Nr. 10, Poz. 54).
W 1959 Nowy Bytom został połączony z miastem Ruda, tworząc miasto o nazwie Ruda ŚląskaDz.U. 1958 nr 69 poz. 342.
Przy nowobytomskim Rynku (obecnie pl. Jana Pawła II) znajduje się ratusz dawnej gminy i miasta Nowy Bytom, będący główną siedzibą władz miasta Ruda Śląska.
Kolonią Nowego Bytomia jest Kaufhaus – przyzakładowe osiedle patronackie Huty Pokój, z najstarszym górnośląskim domem towarowymMichał Bulsa, Patronackie osiedla robotnicze. Tom 1: Górny Śląsk, Łódź 2022, s.