W 1899 roku poznała miejscowego nauczyciela Izydora Gulgowskiego. Jak głosi wdzydzka legenda: ich pierwsze spotkanie miało miejsce na brzegu jeziora, gdzie Izydor ujrzał stojącą przy sztaludze piękną kobietę. Ta, ujrzawszy młodego mężczyznę, miała powiedzieć: „Chcesz, namaluję Ci miłość”. Ich ślub odbył się w 1899 roku w kościele parafialnym w Wielu, ślubu udzielił brat Teodory – ks. Jan, który wyprawił również wesele i postarał się o stosowną wyprawę. Młoda para zamieszkała we Wdzydzach k. Kościerzyny, gdzie rozpoczęła się ich wieloletnia przygoda z wytrwałym gromadzeniem kultury materialnej mieszkańców Kaszub.
mały|Chata muzealna W 1906 roku wraz z mężem Izydorem zakładają pierwsze na terenie Polski, i jedno z pierwszych na świecie, „muzeum na wolnym powietrzu” – Muzeum Wiejskie we Wdzydzach, w którym zaprezentowali okolicznym mieszkańcom oraz miłośnikom sztuki ludowej zgromadzone w okolicy sprzęty gospodarstwa domowego, przedmioty użytkowe oraz obrazy na szkle, czy bogato zdobione elementy stroju ludowego, w tym kobiece czepce. Wraz z powstaniem Muzeum odradza się dzięki Gulgowskim dawno zapomniane rzemiosło ludowe, tradycyjne, kaszubskie rękodzieło: haft, tkactwo, plecionkarstwo, czy ceramika. Nie tylko gromadzą zabytki dawnej sztuki ludowej, ale również dokumentują obiekty starej architektury kaszubskiej.