Poglądy Dżuma to kara za grzechy, zesłana przez Boga na ludzi w celu ich nawrócenia. Bóg nie jest źródłem zła, ale odwraca się od człowieka zasmucony jego niegodziwością. Człowiek to grzesznik, który nadużywa Bożej miłości, powinien przyjąć karę, jaką jest choroba w pokorze, i nie buntować się. Sprawiedliwi zostaną ocaleni, natomiast źli nie unikną kary. Wszyscy jednak mają powód do radości, gdyż dżuma pomoże im osiągnąć nieśmiertelność.
Ojciec Paneloux dystansował się od odbiorców, mówił tonem oskarżycielskim, używał oratorskiego stylu i obrazowego języka, motywów apokaliptycznych (np. dobry i zły anioł porównany do Lucyfera, sąd nad ludźmi, światło i ciemność). Upersonifikowany wizerunek choroby (postać z maczugą w dłoni unosząca się nad miastem, szerząca śmierć i cierpienie) przypomina obraz Arnolda Böcklina „Plaga”.
Sytuacja graniczna Zmianę nastawienia do dżumy wywołał wstrząs psychiczny spowodowany obserwowaniem śmierci dziecka: syna pana Othona (Filipa). Ojciec Paneloux po tym doświadczeniu wstąpił do formacji drużyn sanitarnych. Zamanifestował w ten sposób bunt przeciwko zarazie, potrzebę aktywnej działalności w służbie drugiemu człowiekowi i współczucie dla cierpiących.